Іздеу 
Ернұр Сағымбек
Қазақстанда 3D-басып шығару саласындағы ұлттық стандарт бекітілді. Ол шикізат пен дайын бөлшектердің сипаттамаларын, сондай-ақ оларды сынау әдістерін анықтайды. Құжат 2027 жылы 1 қаңтардан бастап қолданысқа енгізіледі, деп хабарлайды Elordainfo.kz Сауда және интеграция министрлігіне сілтеме жасап.
«ҚР СТ ISO/ASTM 52927-2026 «Аддитивті технологиялар. Жалпы қағидаттар. Негізгі сипаттамалар және сынау әдістері» ұлттық стандартты «ҚазСтандарт» республикалық мемлекеттік кәсіпорны әзірледі. Ол Қазақстан Республикасы Сауда және интеграция министрлігі Техникалық реттеу және метрология комитеті төрағасының 2026 жылғы 25 қыркүйектегі № 46-НҚ бұйрығымен бекітілді.
Жаңа құжат елде өнеркәсіптік 3D-басып шығаруды дамытуға арналған нормативтік негіз қалыптастырады. Стандартты қолдану кәсіпорындарға бөлшектерді Қазақстанның өзінде өндіруді жолға қоюға және шетелдік жеткізілімдерге тәуелділікті азайтуға мүмкіндік береді.
Мұндай технология қосалқы бөлшектерді, құрал-жабдықтарды және жабдық құрамдастарын қажетті жерде тікелей өндіруге мүмкіндік береді. Бұл әсіресе мұнай-газ, тау-кен өнеркәсібі, энергетика, машина жасау және көлік салалары үшін маңызды.
Кәсіпорындар «цифрлық қоймалар» құра алады. Сирек қолданылатын қосалқы бөлшектерді көп мөлшерде сақтаудың орнына, олар сертификатталған 3D-модельдерді сақтап, бөлшектерді қажет болған кезде басып шығара алады. Мұндай тәсіл, әсіресе шалғайдағы нысандарда, сақтау мен жеткізу шығындарын азайтуға мүмкіндік береді.
Кері жобалау мен 3D-басып шығаруды қолдану бөлшектерді дайындау және жөндеу мерзімін бірнеше айдан бірнеше күнге дейін қысқартуы мүмкін. Бұл жабдықты жұмысқа тезірек қайтаруға мүмкіндік береді. Сонымен қатар аддитивті технологиялар күрделі пішіндегі бөлшектер мен қалдық көлемін барынша азайта отырып, жеңіл конструкциялар жасауға жол ашады.
Стандарт 3D-модельдер мен технологиялық деректердің ұлттық қорын қалыптастыруға да негіз болады. Мұндай қор аса маңызды бұйымдарды отандық өндірісте жасауға, сондай-ақ жобалау, материалдар әзірлеу, өнім өндіру және оны сертификаттау салаларындағы ұлттық құзыреттерді дамытуға қажет.
Бірыңғай нормативтік база 3D-принтерлерді жекелеген мақсаттарда пайдаланудан толыққанды саланы дамытуға көшуге ықпал етуге тиіс. Бұл шағын инженерлік және өндірістік кәсіпорындар, сервистік орталықтар мен мамандандырылған 3D-бюролар үшін жаңа мүмкіндіктер ашады.
Университеттер мен ғылыми-зерттеу институттары үшін құжат металл ұнтақтарымен, полимерлермен, композиттермен және дайын бөлшектермен жұмыс істеудің бірыңғай әдіснамасын белгілейді. Бұл ғылыми әзірлемелерді өндіріске енгізуге көмектеседі. Стандарттың ережелері сынақ зертханалары мен сәйкестікті бағалау органдарының жұмысына да негіз болады.
Саланың дамуы 3D-модельдеу мамандарына, аддитивті өндіріс инженерлеріне, материалтанушыларға және сапаны бақылау жөніндегі сарапшыларға деген сұранысты арттырады.
